{"id":157,"date":"2017-02-17T12:03:10","date_gmt":"2017-02-17T12:03:10","guid":{"rendered":"http:\/\/moja-terapia.pl\/?page_id=157"},"modified":"2017-03-30T06:02:39","modified_gmt":"2017-03-30T06:02:39","slug":"o-stylach-przywiazania","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/moja-terapia.pl\/?page_id=157","title":{"rendered":"DLACZEGO R\u00d3\u017bNIE ROZUMIEMY BLISKO\u015a\u0106"},"content":{"rendered":"

Zgodnie z teori\u0105 przywi\u0105zania1<\/a><\/sup><\/span>, wi\u0119\u017a psychiczna to zakorzenione w biologii wi\u0119zy mi\u0119dzy dzieckiem a opiekunem, kt\u00f3re maj\u0105 zagwarantowa\u0107 bezpiecze\u0144stwo, ochron\u0119 i przetrwanie. W procesie rozwoju, fizyczna p\u0119powina zostaje zast\u0105piona psychiczn\u0105 potrzeb\u0105 uczucia blisko\u015bci z matk\u0105 lub z innymi bliskimi osobami.<\/strong><\/span><\/p>\n

Wa\u017cn\u0105 funkcj\u0105 opiekuna jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 odzwierciedlania stan\u00f3w dziecka, co staje si\u0119 podstaw\u0105 jego to\u017csamo\u015bci. Rodzaj wi\u0119zi, jej jako\u015b\u0107, dziecko przechowuje w formie schemat\u00f3w umys\u0142owych i na ich podstawie formu\u0142uje oczekiwania dotycz\u0105ce tego jak inni powinni si\u0119 wobec niego zachowywa\u0107.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>Zasadnicz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105, na kt\u00f3r\u0105 zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 Bowlby, pomi\u0119dzy wytwarzaniem si\u0119 przywi\u0105zania u ludzi i u zwierz\u0105t, jest reaktywno\u015b\u0107 otoczenia. O ile u zwierz\u0105t odpowied\u017a \u015brodowiska nie jest fundamentalna, o tyle u ludzi kontakt emocjonalny, w tym tak\u017ce i przywi\u0105zanie, musi by\u0107 dwustronny \u2013 niezb\u0119dne s\u0105 sygna\u0142y, ale i odczucie zainteresowania opiekuna sob\u0105, a wi\u0119c jego reakcja. \u201eJako\u015b\u0107\u201d wi\u0119zi zale\u017cy w\u0142a\u015bnie od wzajemnej relacji opiekuna i dziecka, ich wra\u017cliwo\u015bci oraz komunikatywno\u015bci.<\/strong><\/span><\/p>\n

Wed\u0142ug Bowlby\u2019ego, trzy pierwsze lata \u017cycia dziecka s\u0105 okresem krytycznym, po up\u0142ywie kt\u00f3rego wytworzenie si\u0119 wi\u0119zi staje si\u0119 praktycznie niemo\u017cliwe: \u201eRaz wykszta\u0142cone przywi\u0105zanie charakteryzuje istot\u0119 ludzk\u0105 od ko\u0142yski a\u017c po gr\u00f3b\u201d. (Bowlby)<\/span><\/p>\n

Teoria przywi\u0105zania opisuje trzy dominuj\u0105ce typy przywi\u0105zania wykszta\u0142cane w dzieci\u0144stwie. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one stylem komunikacji i reakcji obserwowanych pomi\u0119dzy opiekunem (zazwyczaj matk\u0105) i dzieckiem:<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
STYL PRZYWI\u0104ZANIA<\/strong><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
bezpieczny<\/span><\/strong><\/td>\nl\u0119kowy unikaj\u0105cy<\/span><\/strong><\/td>\nl\u0119kowy oporuj\u0105cy\/ambiwalentny<\/span><\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
Matka: trafnie odczytuje sygna\u0142y, reaguje zgodnie z potrzebami dziecka.<\/span><\/td>\nMatka: odrzuca zachowania przywi\u0105zaniowe dziecka, emocjonalnie niedost\u0119pna, kontakt fizyczny j\u0105 kr\u0119puje, wycofuje si\u0119 gdy dziecko jest smutne.<\/span><\/td>\nMatka: reaguje niekonsekwentnie na sygna\u0142y wysy\u0142ane przez dziecko, nie mo\u017cna przewidzie\u0107 kiedy b\u0119dzie emocjonalnie dost\u0119pna, nie umie dostroi\u0107 si\u0119 do dziecka.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Dziecko: otwarcie wyra\u017ca potrzeb\u0119 ukojenia, demonstruje ulg\u0119 po koj\u0105cych sygna\u0142ach matki, ch\u0119tnie wraca do zabawy.<\/span><\/td>\nDziecko: nie okazuje negatywnych emocji ani potrzeby ukojenia, powstrzymuje sygna\u0142y \u015bwiadcz\u0105ce o d\u0105\u017ceniu do \u0142\u0105czno\u015bci z matk\u0105.<\/span><\/td>\nDziecko: nasilona ekspresja zachowa\u0144, niepokoj\u0105co zaprz\u0105tni\u0119te kontrolowaniem dost\u0119pno\u015bci matki, g\u0142\u0119boki dystres podczas nieobecno\u015bci matki, niemo\u017cliwo\u015b\u0107 uspokojenia po powrocie.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Styl komunikacji: zale\u017cny, oparty na wsp\u00f3\u0142pracy:\u201eWidz\u0119 co czujesz i odpowiadam zgodnie z Twoimi potrzebami\u201d.<\/span><\/td>\nStyl komunikacyjny: dziecko nie wyra\u017ca potrzeby blisko\u015bci, nie odpowiada na czu\u0142e s\u0142owa, gesty (unika odrzucenia, ignorowania).<\/span><\/td>\nStyl komunikacyjny: sta\u0142e, uporczywe sygnalizowanie potrzeby przywi\u0105zania przez dziecko.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Style przywi\u0105zania przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce na spos\u00f3b funkcjonowania dzieci \u2013 ich samoocen\u0119, zdrowie psychiczne, spos\u00f3b radzenia sobie z uczuciami, zdolno\u015b\u0107 podejmowania inicjatywy, kompetencje w relacjach spo\u0142ecznych, sk\u0142onno\u015b\u0107 do bycia ofiar\u0105 lub agresorem oraz definiuj\u0105 spos\u00f3b w jaki wchodzimy w relacje w \u017cyciu doros\u0142ym:<\/strong><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n
STYL
\nPRZYWI\u0104ZANIA<\/strong><\/span><\/td>\n		CECHY DZIECI<\/strong><\/span><\/td>\nCECHY DOROS\u0141YCH<\/strong><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
bezpieczny<\/strong><\/span><\/td>\nWy\u017csza samoocena, zdrowie emocjonalne, pr\u0119\u017cno\u015b\u0107 Ja, pozytywny afekt, lepsza zdolno\u015b\u0107 do podejmowania inicjatywy, wy\u017csze kompetencje w relacjach spo\u0142ecznych, lepsza koncentracja w trakcie zabawy. Nie bywaj\u0105 agresorami ani ofiarami.Przez doros\u0142ych traktowane serdecznie, stosownie do wieku.<\/span><\/td>\nAutonomiczni: elastyczni, znaj\u0105 w\u0142asne potrzeby, umiej\u0105 je wyra\u017ca\u0107.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
l\u0119kowy unikaj\u0105cy<\/strong><\/span><\/td>\nNi\u017csza samoocena i wyniki. Cz\u0119sto stosuj\u0105 przemoc wobec innych. Ryzyko wyst\u0105pienia zaburze\u0144 o charakterze obsesyjnym (l\u0119ki, natr\u0119ctwa), narcystycznym, schizoidalnym (niewytwarzanie bliskich relacji, brak odczuwania przyjemno\u015bci, podejrzliwo\u015b\u0107).Przez doros\u0142ych cz\u0119sto postrzegane jako naburmuszone, aroganckie, zbuntowane \u2013 budz\u0105 z\u0142o\u015b\u0107, pr\u00f3by kontroli.<\/span><\/td>\nZdystansowani: zaprz\u0105tni\u0119ci potrzebami innych, zaprzeczaj\u0105 swoim \u2013 niezaspokojonym potrzebom.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
l\u0119kowy oporuj\u0105cy\/ambiwalentny<\/strong><\/span><\/td>\nNi\u017csza samoocena i wyniki. Ryzyko wyst\u0105pienia zaburze\u0144 o cechach histerycznych (nadmierna pobudliwo\u015b\u0107, zmienno\u015b\u0107 nastroj\u00f3w, egocentryzm) i historionicznych (prowokacyjno\u015b\u0107, teatralno\u015b\u0107 zachowa\u0144). Cz\u0119sto padaj\u0105 ofiar\u0105 przemocy.Przez doros\u0142ych cz\u0119sto postrzegane jako niedojrza\u0142e, lgn\u0105ce do innych \u2013 infantylizowane, traktowane pob\u0142a\u017cliwie.<\/span><\/td>\nZaabsorbowani: nieustannie w\u0105tpi\u0105 w stan zaanga\u017cowania partnera, nie mog\u0105 po\u015bwi\u0119ci\u0107 uwagi swojej potrzebie autonomii.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
Czwarty styl przywi\u0105zania charakterystyczny dla dzieci zaniedbywanych, do\u015bwiadczaj\u0105cych przemocy i wykorzystywanych seksualnie<\/strong><\/span><\/td>\n<\/tr>\n
l\u0119kowy zdezorganizowany<\/strong><\/span><\/td>\nWysoki czynnik ryzyka dla psychopatologii w dzieci\u0144stwie, okresie dorastania i \u017cyciu doros\u0142ym.<\/span><\/td>\nZdezorganizowani: zmagaj\u0105 si\u0119 z nierozwi\u0105zanym do\u015bwiadczeniem urazu b\u0105d\u017a straty.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Je\u017celi proces naszego rozwoju przebiega niepomy\u015blnie, oznacza to na og\u00f3\u0142, i\u017c rodzice (zwykle sami b\u0119d\u0105c ofiarami nieprawid\u0142owego przebiegu procesu socjalizacji) nie s\u0105 w stanie stworzy\u0107 warunk\u00f3w umo\u017cliwiaj\u0105cych wykszta\u0142cenie wzorca przywi\u0105zania cechuj\u0105cego si\u0119 poczuciem bezpiecze\u0144stwa, a my:<\/strong><\/span><\/p>\n

    \n
  1. na\u015bladuj\u0105c ich, uczymy si\u0119 odtwarza\u0107 ruchy, dzia\u0142ania i zachowania, ale poprzez konieczno\u015b\u0107 dostosowywania si\u0119 do cz\u0119sto niewypowiedzianych oczekiwa\u0144, wyra\u017camy jedynie te, kt\u00f3re pomagaj\u0105 zachowa\u0107 specyficzn\u0105 wi\u0119\u017a, ograniczaj\u0105c pozosta\u0142e; umiej\u0119tno\u015b\u0107 pos\u0142ugiwania si\u0119 przedmiotami r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce zosta\u0107 wykszta\u0142cona w ograniczonym stopniu, je\u017celi rodzice nie zach\u0119caj\u0105 dziecka do samodzielno\u015bci w poznawaniu otoczenia lub je\u015bli ca\u0142a aktywno\u015b\u0107 dziecka przekierowana jest na monitorowanie ich obecno\u015bci (zaabsorbowany i zdezorganizowany styl przywi\u0105zania);<\/span><\/li>\n
  2. przyswajaj\u0105c warto\u015bci, normy i wzory zachowa\u0144, zwi\u0105zane z zaspokajaniem indywidualnych potrzeb, zazwyczaj korzystamy tylko z tych, kt\u00f3re s\u0105 dost\u0119pne w najbli\u017cszym otoczeniu, a wi\u0119c cz\u0119sto niepo\u017c\u0105danych, b\u0105d\u017a uczymy si\u0119 zaspokaja\u0107 potrzeby innych, wypieraj\u0105c w\u0142asne, co mo\u017ce wywo\u0142ywa\u0107 poczucie zagubienia i frustracji oraz prowadzi\u0107 do zniekszta\u0142cenia relacji z innymi w \u017cyciu doros\u0142ym;<\/span><\/li>\n
  3. pr\u00f3buj\u0105c uto\u017csamia\u0107 si\u0119 z cz\u0142onkami spo\u0142ecze\u0144stwa, czujemy si\u0119 \u201einni\u201d \u2013 mniej lub bardziej ni\u017c oni warto\u015bciowi, co prowadzi do zniekszta\u0142conego postrzegania partner\u00f3w interakcji, a w konsekwencji \u2013 zaburzonych relacji;<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

    Procesem towarzysz\u0105cym socjalizacji, jest zwykle wychowanie, podobne do niej w zakresie mi\u0119dzypokoleniowego przekazywaniem do\u015bwiadcze\u0144, r\u00f3\u017cne pod wzgl\u0119dem intencjonalno\u015bci i czasu trwania.2<\/a><\/sup><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

    Istotnym wydaje si\u0119 by\u0107 fakt, i\u017c wydarzenia z dzieci\u0144stwa rodzic\u00f3w, ich drogi kszta\u0142cenia, do\u015bwiadczenia z w\u0142asnego ma\u0142\u017ce\u0144stwa kszta\u0142tuj\u0105 ich osobowo\u015bci i znajduj\u0105 wyraz w zachowaniu wobec w\u0142asnego dziecka3<\/a><\/sup><\/span> \u2013 ich postawa wp\u0142ywa na jego rozw\u00f3j umys\u0142owy, cechy osobowo\u015bci, inteligencj\u0119, aktywno\u015b\u0107, niezale\u017cno\u015b\u0107 i emocjonalno\u015b\u0107.<\/span><\/p>\n

    \"\"<\/a>\u201e<\/strong>Jedynie postawa akceptuj\u0105ca sprzyja w pe\u0142ni socjalizacji i emancypacji dziecka w rodzinie. Pozosta\u0142e postawy przyczyniaj\u0105 si\u0119 do trudno\u015bci w przystosowaniu spo\u0142ecznym, nauce, zaburze\u0144 nerwicowych a nawet przest\u0119pczo\u015bci.\u201d4<\/a><\/sup><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

    Niestety w wielu przypadkach zar\u00f3wno proces socjalizacji, jak i proces wychowania jest zaburzony. W efekcie znaczna cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa cierpi z powodu r\u00f3\u017cnego rodzaju deficyt\u00f3w, przekazuj\u0105c je kolejnym pokoleniom.<\/span><\/p>\n

    Dobrze poprowadzona psychoterapia stwarza mo\u017cliwo\u015b\u0107 przerwania tego procesu \u2013 zadaniem terapeuty jest, wej\u015bcie w rol\u0119 \u201erodzica naprawczego\u201d i zapewnienie klientowi \u2013 \u201edziecku\u201d interakcji opartych si\u0119 na zasadzie akceptacji, poprzez przestrzeganie zasad prawid\u0142owej komunikacji.<\/strong><\/span><\/p>\n

    Zgodnie z tymi zasadami, terapeuta:<\/strong><\/span><\/p>\n

      \n
    1. przyjmuje klienta \u201edziecko\u201d takim, jakim jest<\/strong>, ze wszystkimi zaletami i wadami, pomaga rozpoznawa\u0107 i nazywa\u0107 uczucia, emocje, \u015bledzi\u0107 motywy podejmowanych dzia\u0142a\u0144 oraz ocenia\u0107 ich konsekwencje, towarzyszy mu podczas podejmowania decyzji, uczy brania za nie odpowiedzialno\u015bci;<\/span><\/li>\n
    2. jest otwarty na jego indywidualne potrzeby, stawia i uczy stawia\u0107 granice,<\/strong> oprotestowuje zachowania autodestrukcyjne;<\/span><\/li>\n
    3. obdarowuje go zaufaniem;<\/strong><\/span><\/li>\n
    4. okazuje zainteresowanie<\/strong> \u017cyciem \u201edziecka\u201d;<\/span><\/li>\n
    5. pozostawia klientowi pole do w\u0142asnej inicjatywy i aktywno\u015bci,<\/strong> wspieraj\u0105c jego konstruktywne dzia\u0142ania podejmowane podczas sesji oraz motywuj\u0105c do ich podejmowania w \u015bwiecie rzeczywistym.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

      \"\"<\/a>Dzi\u0119ki temu klient \u2013 \u201edziecko\u201d uczy si\u0119 nawi\u0105zywa\u0107 trwa\u0142\u0105 wi\u0119\u017a emocjonaln\u0105, wyra\u017ca\u0107 uczucia, odczuwa\u0107 i okazywa\u0107 zaufanie oraz zadowolenie z rezultat\u00f3w swojej pracy, d\u0105\u017cy\u0107 do przezwyci\u0119\u017cania trudno\u015bci, wykazywa\u0107 inicjatyw\u0119, staje si\u0119 zdolny do wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania, poprawia si\u0119 jego samoocena i poczucie warto\u015bci, wzrasta zdolno\u015b\u0107 do niezale\u017cno\u015bci, stawiania i przestrzegania granic oraz przejawiania zachowa\u0144 altruistycznych, a tak\u017ce motywacja do uczenia si\u0119.<\/strong><\/span><\/p>\n

      Wszystko to umo\u017cliwia \u201edziecku\u201d przebudow\u0119 dotychczasowej to\u017csamo\u015bci, podniesienie poziomu satysfakcji z w\u0142asnego \u017cycia oraz stopniowe wkraczanie na coraz wy\u017csze etapy uzyskiwania kompetencji spo\u0142ecznego wsp\u00f3\u0142\u017cycia z innymi lud\u017ami.<\/span><\/p>\n

      \"\"<\/a>Agnieszka Sidewicz \u2013 Mo\u015bcicka<\/span><\/p>\n

      *na podstawie:<\/span><\/p>\n

      1<\/a>\u00a0Wallin D.J., Przywi\u0105zanie w psychoterapii, WUJ, Krak\u00f3w 20112<\/a>\u00a0Miczy\u0144ska \u2013 Kowalska M., Socjalizacja w spo\u0142ecze\u0144stwie ponowoczesnym, RW KUL, Lublin 2012
      \n<\/span><\/em>      3<\/a> Klaus \u2013 Jurgen Tillmann, Teorie Socjalizacji. Spo\u0142eczno\u015b\u0107, instytucja, upodmiotowienie, PWN, Warszawa 2005
      \n<\/span><\/em>      4<\/a> Ner\u0142o M., Postawy wychowawcze rodzic\u00f3w, w: Forum O\u015bwiatowe 2003<\/span><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Zgodnie z teori\u0105 przywi\u0105zania1, wi\u0119\u017a psychiczna to zakorzenione w biologii wi\u0119zy mi\u0119dzy dzieckiem a opiekunem, kt\u00f3re maj\u0105 zagwarantowa\u0107 bezpiecze\u0144stwo, ochron\u0119 i przetrwanie. W procesie rozwoju, fizyczna p\u0119powina zostaje zast\u0105piona psychiczn\u0105 potrzeb\u0105 uczucia blisko\u015bci z matk\u0105 lub z innymi bliskimi osobami. Wa\u017cn\u0105 funkcj\u0105 opiekuna jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 odzwierciedlania stan\u00f3w dziecka, co staje si\u0119 podstaw\u0105 jego to\u017csamo\u015bci. Rodzaj […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":50,"menu_order":2,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/157"}],"collection":[{"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=157"}],"version-history":[{"count":20,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/157\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":545,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/157\/revisions\/545"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/50"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=157"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=157"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/moja-terapia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=157"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}